انجمن بیتاوان: جاناتان رندل، نویسنده و خبرنگار باسابقه آمریکایی که سالها تحولات خاورمیانه را از نزدیک دنبال کرده، در اثر خود با عنوان «با این رسوایی چه بخشایشی»—که با ترجمه ابراهیم یونسی به فارسی منتشر شده—نگاهی انتقادی به عملکرد رهبران جریانهای کُرد دارد. او که سابقه دیدار و گفتوگو با چهرههایی چون عبدالله اوجالان، جلال طالبانی و مسعود بارزانی را در کارنامه خود دارد، ریشه بسیاری از ناکامیها در تحقق مطالبات مردم کُرد را در ضعف رهبری این جریانها میداند.
به باور رندل، برخی از این رهبران نهتنها از تواناییهای لازم در عرصه سیاست و دیپلماسی برخوردار نبودهاند، بلکه در مواردی با رفتارهای اقتدارگرایانه و تصمیمات ناپخته، مسیر دستیابی به خواستههای مشروع مردم خود را دشوارتر کردهاند.
او که در جریان حملات رژیم صدام به مناطق کُردنشین پس از جنگ خلیج فارس حضور داشته، از نزدیک شاهد عملکرد رهبران کُرد بوده است. رندل در این بخش از روایت خود، ضمن انتقاد از سیاستهای قدرتهای غربی در استفاده ابزاری از کُردها، تأکید میکند که اختلافات داخلی میان رهبران کُرد—از جمله درخواست کمک از نیروهای صدام علیه یکدیگر—نقش مهمی در تشدید بحران انسانی آن دوره داشته است. به اعتقاد او، اگر تمرکز بر نیازهای فوری مردم آواره جایگزین رقابتهای سیاسی میشد، میتوانست از ابعاد فاجعه بکاهد.
رندل همچنین به گفتوگوهای متعدد خود با عبدالله اوجالان در سوریه و عثمان اوجالان در منطقه قندیل اشاره میکند و تصویری انتقادی از رهبر پکک ارائه میدهد. اوجالان در روایت رندل، شخصیتی است که بهزعم وی دچار نوعی فاصلهگیری از هویت کردی شده و بیش از آنکه بر واقعیتهای میدانی تکیه کند، در تحلیلهای خود دچار اغراق و خطا میشود.
در جمعبندی، رندل با نگاهی کلی به عملکرد احزاب و سازمانهای مسلح کُرد، این پرسش را مطرح میکند که آیا تداوم چنین ساختارهایی، با توجه به کارنامهشان، واقعاً در راستای منافع جامعه کُرد بوده است یا خیر—پرسشی که همچنان در فضای سیاسی و اجتماعی منطقه محل بحث و مناقشه است.
