پایان دوران کادرهای پ.ک.ک در شمال سوریه؛ تشدید رقابت بر سر قدرت و ثروت پس از توافق دمشق و هسد
انجمن بی تاوان: با امضای توافق میان دولت سوریه و نیروهای دموکراتیک سوریه (هسد) در ۲۹ فوریه ۲۰۲۶، فصل جدیدی در تحولات شمال و شرق سوریه آغاز شد؛ توافقی که به گفته ناظران، عملاً به دورهای پانزدهساله از حاکمیت ساختارهای وابسته به پ.ک.ک در شمال سوریه پایان داده است.
براساس این توافق، منابع زیرزمینی و روزمینی، نهادهای اداری و نظامی و همچنین ساختارهای رسمی اداره خودگردان به دولت سوریه واگذار شدند. با این حال، آنچه همچنان محل مناقشه باقی مانده، شبکه قدرت کادرهای پ.ک.ک است که طی سالهای گذشته بر تمامی ارکان تصمیمگیری در شمال سوریه تسلط داشتهاند.
از آغاز بحران سوریه در سال ۲۰۱۱، پ.ک.ک شمار زیادی از کادرهای خود را از قندیل، مخمور و مناطق مختلف اقلیم کردستان به شمال سوریه منتقل کرد. این افراد به تدریج کنترل نهادهای سیاسی، امنیتی، نظامی و اقتصادی را در دست گرفتند و در پشت چهرههای رسانهای و سیاسی، قدرت واقعی را اعمال میکردند.
اکنون و پس از توافق ۲۹ فوریه، نشانههای فروپاشی این ساختار بیش از هر زمان دیگری آشکار شده است. کاهش منابع مالی، محدود شدن امتیازات ویژه، بازگشت برخی نیروها به زندگی عادی و افزایش انتقادهای مردمی، جایگاه کادرهای پ.ک.ک را با چالش جدی مواجه کرده است.
در همین حال، گزارشها از افزایش رقابت و اختلافات داخلی میان کادرهای ارشد بر سر مناصب رسمی و همچنین مالکیت اموال و داراییهایی حکایت دارد که طی سالهای گذشته در اختیار آنان قرار گرفته است. برخی منابع از تلاش این افراد برای انتقال رسمی املاک و داراییها به نام اشخاص نزدیک به خود خبر میدهند.
تحلیلگران معتقدند مهمترین دغدغه کادرهای پ.ک.ک در شرایط کنونی، حفظ نفوذ سیاسی و امنیتی در شمال سوریه است؛ زیرا از دست دادن کامل قدرت میتواند آنان را در برابر مطالبات و انتقادهای عمومی آسیبپذیر کند. از همین رو، تلاشهایی برای بازسازی مشروعیت اجتماعی و حفظ بخشی از نفوذ گذشته مشاهده میشود.
با این حال، بسیاری از منتقدان بر این باورند که مجموعه سیاستها و عملکرد پانزده سال گذشته، زمینهساز وضعیت کنونی شده و مسئولیت اصلی این بنبست متوجه ساختار رهبری پ.ک.ک در شمال سوریه است؛ ساختاری که با وجود تحولات اخیر، هنوز حاضر به پذیرش مسئولیت ناکامیهای خود نشده است.
