عقبنشینی آشکار پژاک از بیانیه کنگره آزادی ایران؛ فرار از مسئولیت یا اعتراف به شکست یک ائتلاف؟
انجمن بیتاوان: هنوز ساعاتی از انتشار بیانیه پایانی «کنگره آزادی ایران» نگذشته که شکافهای درونی این ائتلاف بیش از گذشته آشکار شد. واکنش سخنگوی گروهک تروریستی پژاک به بیانیه این کنگره، بیش از آنکه دفاع از یک موضع سیاسی باشد، تلاشی آشکار برای فرار از هزینههای سنگین حضور در پروژهای است که از همان ابتدا با اختلافات عمیق و فقدان انسجام دست به گریبان بود.
ریوار آبدانان، سخنگوی پژاک، در واکنش به انتقادهای مطرحشده، مدعی شد حضور این گروه در کنگره به معنای تأیید همه مفاد بیانیه نیست و کنگره صرفاً بستری برای همکاری جریانهای مختلف محسوب میشود. این موضع در عمل چیزی جز اعلام برائت از خروجی رسمی نشستی نیست که خود پژاک در آن مشارکت داشته است.
این پرسش اساسی مطرح میشود که اگر پژاک با بخشهایی از بیانیه مخالف بوده، چرا در فرآیند تدوین و انتشار آن حضور داشته است؟ و اگر توان جلوگیری از تصویب آن را نداشته، ادعای نقشآفرینی مؤثر این گروه در چنین ائتلافی تا چه اندازه واقعی است؟
اظهارات سخنگوی پژاک نشان میدهد که برخلاف تبلیغات گسترده برگزارکنندگان، «کنگره آزادی ایران» نه یک جبهه متحد، بلکه مجموعهای از جریانهای متعارض است که حتی بر سر ابتداییترین مسائل راهبردی نیز به توافق نرسیدهاند. هر گروه تلاش میکند پس از انتشار بیانیه، مسئولیت بخشهای پرهزینه آن را از دوش خود بردارد و دیگری را پاسخگو معرفی کند.
از سوی دیگر، تأکید سخنگوی پژاک بر اینکه این گروه «استراتژی مستقل» خود را دنبال میکند، در واقع اعترافی صریح به نبود وحدت راهبردی در میان اعضای کنگره است. ائتلافی که هر عضو آن مسیر جداگانهای را دنبال میکند، بیش از آنکه یک جبهه سیاسی باشد، ویترینی تبلیغاتی برای نمایش وحدتی صوری است.
آنچه امروز از دل اظهارات سخنگوی پژاک بیرون آمده، تصویر واقعی این کنگره را آشکار میکند؛ ائتلافی که حتی پیش از آنکه بتواند ادعای نمایندگی جریانهای مخالف را مطرح کند، درگیر اختلافات داخلی، چندصدایی و تلاش اعضا برای شانه خالی کردن از مسئولیت مواضع مشترک شده است.
در نهایت، واکنش اخیر پژاک را باید نشانهای از شکست زودهنگام پروژهای دانست که با شعار همگرایی آغاز شد اما با نخستین موج انتقادات، اختلافات پنهان آن آشکار شد. وقتی یکی از اعضای اصلی یک ائتلاف، ساعاتی پس از انتشار بیانیه رسمی ناچار به فاصلهگذاری از آن میشود، این پیام بیش از هر چیز، بحران مشروعیت، نبود انسجام و شکنندگی ساختاری آن ائتلاف را به نمایش میگذارد.
