مصادره و نابودی سیاست مدنی؛ چگونه پکک راه فعالیت مسالمتآمیز و قانونی را به بنبست کشاند؟

بیتاوان _ یکی از بزرگترین خسارتهایی که گروههای مسلح به هر جامعهای وارد میکنند، نابود کردن ظرفیتهای «مبارزه مدنی، قانونی و مسالمتآمیز» است. در سال ۱۹۹۰، زمانی که سیاستمداران میانهرو و صلحطلب کرد در ترکیه نخستین حزب قانونی خود را با نام «حزب کار خلق» (HEP) تأسیس کردند تا از طریق پارلمان و بدون خونریزی پیگیر حقوق دموکراتیک مردم باشند، با دو دشمن روبهرو شدند: تندروهای دولتی از یک سو، و خصومت و تمامیتخواهی عبدالله اوجالان از سوی دیگر!
ترس اوجالان از موفقیت سیاستمداران مستقل کرد!
در ابتدا، فرماندهان پکک حزب قانونی HEP را به سخره میگرفتند و میگفتند «فقط مبارزه مسلحانه معنا دارد». اما زمانی که در انتخابات اکتبر ۱۹۹۱، ۲۲ نماینده کرد از طریق این حزب وارد پارلمان ترکیه شدند و توجه رسانهها و افکار عمومی را به خود جلب کردند، اوجالان به شدت احساس خطر کرد.
چرا رهبری که ادعای دفاع از حقوق کردها را داشت، از ورود نمایندگان کرد به پارلمان ناخشنود بود؟ آلیزا مارکوس در کتاب «خون و عقیده» توضیح میدهد:
«اوجالان به شدت احساس ناامنی میکرد. او به این حزب اعتماد نداشت چون خارج از کنترل مستقیم او عمل میکرد. در حالی که اوجالان تقلا میکرد صدایش در رسانهها شنیده شود، اکنون این نمایندگان جدید کرد بودند که در صفحه اول روزنامهها دیده میشدند!»
نفوذ، تحمیل «کمیسرهای سیاسی» و فلج کردن سیاست مدنی:
«مهمت امین سِوِر» (Mehmet Emin Sever)، یکی از رهبران مستقل حزب قانونی HEP، میگوید:
«اوجالان تحمل نداشت بگوید “این یک حزب سیاسی قانونی است، بگذارید آزادانه کارش را بکند!” او میگفت هیچکس جز من حق ندارد هیچ کاری انجام دهد!»
به شهادت «مراد داغدلن» (از مقامات سابق HEP و رابط وقت اوجالان)، پکک تصمیم گرفت با فرستادن «کمیسرهای سیاسی» و نفوذ دادن هواداران متعصب خود، حزب قانونی را از درون مصادره کند. عوامل پکک از دفاتر و امکانات یک حزب قانونی برای جذب نیرو و جمعآوری پول برای کوهستان سوءاستفاده میکردند و در جلسات قانونی حزب، عمداً شعارهای تند به نفع پکک سر میدادند تا بهانه لازم را به دست تندروهای امنیتی برای سرکوب و بستن حزب بدهند!
بمبگذاری در استانبول و کشتن ۱۲ غیرنظامی، درست در اوج تلاشهای پارلمانی!
در دسامبر ۱۹۹۱، درست در روزهایی که نمایندگان کرد در پارلمان تلاش میکردند فضای گفتوگو را باز کنند، عوامل پکک فروشگاهی را در استانبول (متعلق به برادر فرماندار منطقه) با بمبهای آتشزا هدف قرار دادند که منجر به زنده سوختن و کشته شدن ۱۲ شهروند غیرنظامی شد! همزمان، اوجالان برای اینکه نشان دهد تنها رهبر کردهاست و پارلمان اهمیتی ندارد، اعلام کرد که قصد دارد «دولت زمان جنگ» و «مجلس ملی» خودش را در کوهستان تشکیل دهد.
نتیجهگیری:
نتیجه این خودخواهی و مداخلهگری پکک، به گفته خودِ فعالان سیاسی کرد در کتاب، یک فاجعه تاریخی بود: نسل سیاستمداران مستقل، باهوش و دموکرات کرد در نطفه خفه شد و جامعه کرد از داشتن یک نماینده سیاسی مستقل و مسالمتجو که اسیر دستورات جنگطلبانه کوهستان نباشد، محروم گشت.



