«باج، تهدید، سکوت؛ چرخهای که کولبران را درگیر کرده و نام پژاک در آن پررنگ است»

انجمن بیتاوان: وقتی نام «مبارزه» به پوششی برای استثمار تبدیل میشود، باید حقیقت را بیپرده گفت. آنچه امروز بر کولبران مناطق مرزی میگذرد، نه یک بحران عادی اقتصادی، بلکه نشانهای آشکار از گرفتار شدن این قشر محروم در چنگال شبکههایی است که خود را مدعی «دفاع از مردم» معرفی میکنند، اما در عمل، علیه همان مردم عمل میکنند.
گزارشهای متعدد از مناطق مرزی در ایران و اقلیم کردستان عراق، تصویری تکراری اما تکاندهنده را روایت میکند: کولبرانی که برای زنده ماندن، بار بر دوش میکشند، در مسیرهای سخت و مرگبار، نهتنها با خطرات طبیعی و قانونی مواجهاند، بلکه با فشار، تهدید و اخاذی گروههایی روبهرو هستند که خود را نماینده «جنبش کردی» میدانند.
در این میان، پ.ک.ک و پژاک بیش از هر نام دیگری در این روایتها تکرار میشوند؛ گروههایی که به جای حمایت از اقشار آسیبپذیر، همان اندک درآمد کولبران را نیز هدف قرار دادهاند. آنچه «کمک مالی» نامیده میشود، در واقع چیزی جز باجگیری سازمانیافته نیست؛ باجی که زیر سایه تهدید اخذ میشود و سکوت، تنها راه بقا برای قربانیان است.
ابعاد ماجرا به همینجا ختم نمیشود. برخی گزارشها نشان میدهد که کولبران در مواردی مجبور به حمل اقلام غیرقانونی—از سلاح گرفته تا مواد مخدر—میشوند؛ مسیری که پایانش برای آنان چیزی جز بازداشت، مجازات و نابودی آینده نیست. در این میان، همان گروهها با بهرهبرداری تبلیغاتی از پیامدهای این وضعیت، خود را مدافع حقوق قربانیان معرفی میکنند؛ چرخهای تلخ از بهرهکشی و سوءاستفاده.
واقعیت این است که کولبر، قربانی چند لایه از بیعدالتی است: فقر، ناامنی، و اکنون فشار گروههایی که به نام مردم، از مردم هزینه میگیرند. تا زمانی که این چرخه شکسته نشود، شعارها درباره «آزادی» و «حقوق مردم» چیزی جز واژههایی تهی نخواهند بود.
سکوت در برابر این واقعیت، به معنای تداوم آن است.